Gezondheidstoestand van de Gentenaar

De gemiddelde levensverwachting gaat erop vooruit maar er is nog een grote gezondheidskloof. Mensen leven langer (mortaliteit) en in betere gezondheid (morbiditeit), naarmate ze een hogere socio-economische status (opleidingsniveau en/of inkomen) hebben.  De gezondheid van personen in achtergestelde buurten in Gent is slechter dan deze van personen in niet-achtergestelde buurten en zowel het psychisch welbevinden en de zelf gepercipieerde gezondheid zijn positief gerelateerd aan het inkomen (hoe hoger het inkomen, hoe beter het welbevinden en de subjectieve gezondheid).

Er is een relatief hoog sterfteratio in Gent. De doodsoorzaken bij mannen zijn vooral kankers, hartfalen en andere -complicaties, en meer dan gemiddeld aan aandoeningen van de onderste luchtwegen; bij vrouwen zijn dat vooral hartfalen en andere –complicaties gevolgd door kankers.

Bij een aantal van de belangrijkste of in Gent relatief meer voorkomende doodsoorzaken (longkanker, borstkanker, colorectale kanker, hart- en vaatziekten, uitwendige doodsoorzaken, diabetes) kan via preventie – zowel een gezondere leefstijl als medische preventie (gerichte) en screening - een deel van de sterfte worden vermeden.

Ook de (stijgende) incidentie van een aantal kankers of beschavingsziektes als diabetes en obesitas gerelateerd aan leefstijl (gezonde voeding, beweging, roken) veroorzaken een groot aantal verloren (gezonde) levensjaren.

Infectieziektes zoals TBC en gonorroe komen meer voor in Gent dan in de rest van Vlaanderen. TBC is een typisch grootstedelijk fenomeen.  Het gaat echter om relatief lage incidenties, waarbij de registratiebias niet te onderschatten valt. De toename van de SOA’s gonorroe, syfilis, en chlamydia (in Vlaanderen) is een aandachtspunt en ook verder als indicator voor seksueel gedrag te bekijken.

Er is een hoog aantal psychiatrische opnames in Gent, vooral voor alcohol- en drugsmisbruik en depressie, maar ook voor schizofrenie, psychotische stoornissen, borderline. Algemeen is dit gestegen. Het hoger aantal psychiatrische opnames heeft voor een deel te maken met het hoge aanbod aan intramurale psychiatrie-bedden in Gent.

Het aantal zelfmoordpogingen en –slachtoffers ligt in Gent hoger dan gemiddeld. Dit kan verklaard worden door een aantal factoren: er is een goede registratie rond suïcidepogingen in Gent, er is een concentratie van psychiatrische bedden, er bevinden zich meer risicogroepen (werklozen, lager opgeleiden, alleenstaanden,..) en Vlamingen zoeken niet zo snel hulp.

Socio-economische factoren zoals werkloosheid, alleenstaand zijn, een lager opleidingsniveau en een laag inkomen zijn medebepalend voor een verhoogd risico op depressie.

In Gent gaf 16,1% van de bevraagde Gentenaren aan psychofarmaca te gebruiken - het gaat vooral over slaapmiddelen en kalmeermiddelen, naast antidepressiva of pijnstillers. Personen uit een achtergestelde buurt gaven significant meer aan dat ze 1 van deze geneesmiddelen gebruikten.

 

Levensverwachting

In 2009 werden Gentse mannen gemiddeld 78,4 jaar en Gentse vrouwen gemiddeld 84,8. De levensverwachting in België blijft stijgen , zowel voor mannen als voor vrouwen. Ook de tendens dat mannen vrouwen op het vlak van levensverwachting langzaam bijbenen, zet door. De gezondheid gaat er gemiddeld op vooruit maar de kloof tussen geschoolden en niet-geschoolden in België neemt toe. Iemand die geen enkele opleiding heeft gehad, sterft gemiddeld 7,5 jaar vroeger dan iemand met een diploma hoger onderwijs.

Doodsoorzaken

De belangrijkste doodsoorzaken in Gent, zowel bij mannen als vrouwen zijn kankers en andere nieuwvormingen, hart- en vaatziekten, en longaandoeningen.

Sterftecijfer

Ziekenhuisopname

In 2007 waren er in totaal 75 026 opnames van Gentenaars in het ziekenhuis, wat neerkomt op 3191 ziekenhuisopnames per 10 000 inwoners. Vrouwen verbleven vaker in het ziekenhuis dan mannen (3484 opnames per 10 000 inwoners tegenover 2885).

Incidentie van kanker

Infectieziektes

In Vlaanderen is er meldingsplicht voor bepaalde infectieziektes. We hebben het recentste Gentse cijfer opgevraagd voor de drie meest voorkomende infectieziektes in Vlaanderen: tuberculose (TBC), syfilis en gonorroe.

Coronaire aanvallen

In 2007 werden in Gent 183 hartinfarcten bij mannen genoteerd, tegenover 73 bij vrouwen. Hart- en vaatziekten zijn naast kanker de meest voorkomende doodsoorzaak in Vlaanderen, met hartinfarcten op kop. Hartinfarcten zijn sterk gerelateerd aan leeftijd en geslacht. Er zijn ook risicofactoren: onder andere rokers, mensen met een hoge bloeddruk, een hoge cholesterol en mensen die aan obesitas lijden, hebben meer kans om een hartinfarct te krijgen. De Universiteit Gent houdt alle gegevens bij in het Register voor Acute Coronaire Aanvallen (RACA). 

Psychisch welbevinden

84 % van de Gentse bevolking heeft een goed psychisch welbevinden heeft, 10 % gaf zijn psychisch welbevinden een matige score, bij 6 % was het psychisch welbevinden ronduit slecht.

Subjectieve gezondheid

In het Leefbaarheidsonderzoek Gent (Stad Gent, 2010) gaf 14,7 % van de Gentenaars aan dat ze altijd of regelmatig geconfronteerd worden met een persoonlijk gezondheidsprobleemBij mannen was dit 12,5 %, bij vrouwen 16,2 %.

Suïcide en suïcidepogingen

Psychiatrische opnames

In 2010 werden 4041 Gentenaars in Gentse psychiatrische ziekenhuizen of psychiatrische afdelingen van Gentse algemene ziekenhuizen (PAAZ) opgenomen. Dit is een relatief hoog aantal, vooral bij de Gentse mannen. 

Vroeggeboortes

In 2009 werd in Gent 7,7 % van de baby’s te vroeg geboren. Er was toen nauwelijks een verschil met Vlaanderen, waar 7,3 % van de baby’s te vroeg ter wereld kwam.